Czarna przeszłość i zielona przyszłość - Nadrenia Północna-Westfalia
Nadrenia Północna - Westfalia to niemiecki region zlokalizowany w zachodniej części kraju, graniczący z Belgią i Holandią. Pod względem liczby odwiedzających turystów regularnie zajmuje drugie miejsce, tuż za Bawarią. Dzięki znakomitej infrastrukturze komunikacyjnej (6 lotnisk) podróż do tego landu z żadnej europejskiej metropolii nie trwa dłużej niż trzy godziny. Jest obecnie jednym z liderów wprowadzania zasad zrównoważonej turystyki.
Nadrenia Północna – Westfalia stanowi zadziwiające połączenie kultury, zabytków, przyrody i krajobrazów, które, z jednej strony są dzikie i naturalne, a z drugiej mocno przetworzone przez człowieka. W tym landzie znajduje się 5 obiektów wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, wśród których jest katedra w Akwizgranie (niem. Aachen), pałace i jedno z opactw. W regionie, często nazywanym po prostu NRW, znajduje się około 900 muzeów, działa niemal 150 teatrów i scen muzyki poważnej, które organizują rocznie ponad 200 festiwali. Takie nagromadzenie liczby atrakcji jest po części związane z mnogością miast, które tworzą aglomeracje i konkurują ze sobą w oferowaniu mieszkańcom różnych form spędzania wolnego czasu. Lokalne władze wychodzą naprzeciw oczekiwaniom obywateli – niemal 18 mln ludzi – którzy oczekują adaptowania otoczenia w ramach działań zrównoważonego rozwoju.
Zollverein w Essen i Landschaftspark w Duisburgu
Na terenach pozamiejskich odnajdziemy pałace i zamki, z których wiele jest posadowionych „na wodzie” i jest otoczonych imponującymi parkami i ogrodami. Warta podkreślenia jest tutejsza dawna kultura przemysłowa, której wybitnym przykładem jest kompleks przemysłowy „Zollverein” w Essen, który także został wpisany na listę UNESCO i dziś jest centrum wystawienniczym i miejscem organizacji imprez plenerowych.
Ta niegdyś największa kopalnia na świecie jest oddalona o pół godziny jazdy od „Landschaftspark” w Duisburgu. „Landschaftspark” to kiedyś ogromna huta, a dziś jest to centrum organizacji spotkań, kino letnie i scena uznanych festiwali muzycznych. Warto podkreślić, że ta przemiana odbywała się w ramach przemyślanej strategii powtórnego wykorzystania zasobów, gdzie przykładem może być pozostawienie wielkich zbiorników, które kiedyś magazynowały gaz przemysłowy. Proces usuwania ich i utylizacja pociągnąłby za sobą duże obciążenie dla środowiska. Zdecydowano się na wykorzystanie ich i wypełnienie wodą, a następnie udostępnienie jako…..centrum nurkowego. Głębokość zanurzenia do 13 metrów pozwala nie tylko na amatorskie uprawianie tego sportu, ale także na przeprowadzanie specjalistycznych szkoleń dla służb ratunkowych. Wkrótce cały kompleks ma być wyposażony w system zasilania energią dzięki fotowoltaice – to skomplikowany proces, bo ze względu na szacunek dla zabytkowego charakteru obiektów, panele nie mogą być widoczne dla zwiedzających.
Konsekwencją zamykania dużych zakładów przemysłowych było niewykorzystanie linii kolejowych, które dowoziły materiały i surowce dla ciężkiego przemysłu. Dzisiaj wiele ze szlaków kolejowych zostało zaadaptowanych na ścieżki rowerowe, które oferują panoramiczne widoki prowadząc często wiaduktami. Dziś sieć szlaków rowerowych liczy 29 000 kilometrów.
Zrównoważone zakupy w Akwizgranie
Nadrenia Północna – Westfalia od lat jest uznanym miejscem, gdzie dokonuje się korzystnych zakupów. By obsłużyć miliony mieszkańców stworzono duże kompleksy handlowe, z których CentrO w Oberhausen jest największym centrum handlowym w Europie. Warto jednak zwrócić uwagę na ofertę małych sklepów, z których coraz więcej działa w sposób zrównoważony. W okolicach starego miasta w Akwizgranie znajduje się kilka punktów, których podstawą oferty są produkty ze znanych źródeł, często od okolicznych producentów, w ramach promowania uczciwej konkurencji („fair trade”). Niektóre z tych punktów postawiły sobie za cel ograniczenie użycia plastikowych opakowań. W „Aachen Unverpackt” (www.unverpacktes-glück.de) sprzedaje się produkty spożywcze, odmierzając odpowiednie porcje do szklanych pojemników lub tekstylnych toreb.
Właściciele sklepu nie ukrywają, że najlepiej, jeśli klienci przyjdą z własnym pojemnikiem, który jest używany wielokrotnie. Inny sklep (https://www.vomfass.de/aachen) należący do sieci „Vom Fass” specjalizuje się w spożywczych produktach płynnych. Tu można kupić oliwę, ocet balsamiczny i alkohole – wszystkie wydawane są z pojemników zbiorczych bezpośrednio do naczynia przyniesionego przez klienta. Odzież ze sklepu „Hubert & Therese” może być wyjątkową pamiątką z podróży do Nadrenii Północnej – Westfalii (https://hubertundtherese.de/ueber-uns). Każdy z elementów garderoby ma certyfikat, że został wyprodukowany bez użycia toksyn, szkodliwych środków ochrony roślin, a podczas całego procesu stosowano zasady godziwej płacy i pracy.
Tiger & Turtle Magic Mountain w Duisburgu
Nazwa jednej z atrakcji Duisburga brzmi: „Tiger & Turtle Magic Mountain”. Po przetłumaczeniu jej na polski to miejsce jeszcze bardziej intryguje. Czym jest więc „Tajemnicza góra tygrysa i żółwia”?. Warto cofnąć się do 2005r. kiedy to zamknięto tutaj wielki zakład produkcji cynku. Pozostały po nim duże ilości niebezpiecznych odpadów. Z dużą dokładnością zebrano to co mogło dalej zagrażać ludziom i przyrodzie i zamknięto w wielkim, plastikowym opakowaniu obsypując je ziemią. Powstało wzniesienie, będące miejscem spacerów dzięki utworzeniu 2,7km ścieżek. W 2011r. do pracy przystąpili artyści tworząc dzieło, które stało się symbolem tej części Zagłębia Ruhry. Z daleka plątanina rur i schodów, oparta na 17 kolumnach, przypomina wielki rollercoaster, a niektórym może się kojarzyć z poprowadzonymi w powietrzu poskręcanymi taśmociągami. To dzieło – wysokość 20 metrów – jest obecnie częścią większego parku rekreacyjnego, dając możliwość odwiedzającym wspiąć się po schodach na najwyższe poziomy. Jest także – dosłownie i w przenośni – zwieńczeniem całego projektu przywracania naturze i mieszkańcom terenów poprzemysłowych.
Przyroda NRW: żubry, dzikie konie i flamingi
Nadrenia Północna – Westfalia to ciekawy region Niemiec. Na stosunkowo małym obszarze znajdziemy dużo atrakcji przyrodniczych, które świadczą, że niektóre tereny były przez stulecia „zarządzane” wyłącznie przez naturę. W innych miejscach widzimy jak do zrewitalizowanych obszarów wraca flora i fauna. Dzięki temu region może się szczycić aż 13 obszarami chronionej przyrody, z czego jeden ma status parku narodowego. Stanowią one ponad 40% obszaru landu, przy czym 25% jego powierzchni stanowią lasy i woda. Ciekawostką jest fakt występowania w NRW stada dziko żyjących żubrów i koni oraz kolonii lęgowej flamingów. Przeznaczenie obiektów przemysłu ciężkiego, który kiedyś był tu wszechobecny, jest na nowo definiowane i stwarza niepowtarzalne możliwości powtórnego wykorzystania w ramach zrównoważonego zarządzania zasobami. Mieszkańcy Nadrenii Północnej – Westfalii są coraz bardziej świadomymi konsumentami i korzystają z coraz większych możliwości pro-ekologicznych zachowań. Takie podejście doceniają i przejmują także turyści.
